سندرم پای بی قرار(ضعف پا هنگام خواب)؛ علت، علائم و درمان

سندرم پای بی‌قرار نوعی اختلال خواب عصبی است که باعث می‌شود پاها در هنگام خواب دچار ضعف و ناآرامی شوند. سندرم پاهای بی‌قرار باعث ناراحتی فرد می‌شود و چون علائم معمولاً در شب بدتر است فرد نمی‌تواند بخوابد. برای بعضی افراد توصیف این احساس دشوار است. شما ممکن است دراز بکشید و شروع به احساس سوزش یا خارش در داخل پاها کنید که اگر پاهای خود را حرکت دهید یا بلند شوید و کمی قدم بزنید این علائم احتمالاً از بین می‌روند اما اگر دوباره سعی کنید بخوابید احتمالاً احساس ناراحتی و بی‌قراری بازمی‌گردد. در بعضی از موارد سندرم پاهای بی‌قرار نشستن برای مدت طولانی و رانندگی طولانی‌مدت با ماشین یا سفر با هواپیما ممکن است علائم را تشدید کند.

بسیاری از مردم درمان سندرم پای بی‌قرار را سال‌ها به تعویق می‌اندازند زیرا آن‌ها این مشکل را اختلال جدی نمی‌دانند. اگر درمان نشوید ممکن است متوجه شوید علائم تکرار و تشدید می‌شوند. سندرم پاهای بی‌قرار ممکن است موجب شود که هر شب ساعات کمتری بخوابید. بسیاری از افراد دارای موارد شدید ضعف پاها در هنگام خواب، کمتر از پنج ساعت در شب می‌خوابند. موارد خفیف‌تر این مشکل ممکن است فرد را دچار بی‌خوابی نکند اما ممکن است خواب کیفیت پایین‌تری داشته باشد. بی‌خوابی ناشی از سندرم پاهای بی‌قراری اگر تداوم یابد می‌تواند موجب خواب‌آلودگی بیش‌ از حد در طول روز شود و درنتیجه باعث تحریک‌پذیری و دشواری تمرکز بر کار می‌شود. ضعف پاها در هنگام خواب ممکن است تأثیر زیادی بر زندگی حرفه‌ای و شخصی شما داشته باشد. افراد مبتلابه سندرم پاهای بی‌قرار بیشتر به افسردگی یا اضطراب مبتلا می‌شوند. سندرم پاهای ناآرام تقریباً همیشه از طریق دارو و مقداری تغییر در شیوه زندگی کنترل می‌شود. جهت دریافت نوبت مشاوره و یا رزرو وقت با متخصص مغز و اعصاب تماس بگیرید.

علل سندرم پای بی‌قرار


علت سندرم پای بی‌قرار از فرد به فرد متفاوت است. در بعضی موارد علت علت سندرم پای بی‌قرار ناشناخته است یا می‌تواند به علت سایر مسائل مربوط به سلامت بدنی یا مصرف دارو به وجود آید یا آن را شدیدتر کند. علل ضعف پا در هنگام خواب همچنین ممکن است به دلیل موارد زیر باشد:

کمبود آهن بدن

پایین بودن آهن بدن می‌تواند در ارتباطات سلول‌های مغز مشکل ایجاد کند که می‌تواند منجر به سندرم پاهای بی‌قرار شود. اگر فکر می‌کنید که سندرم پای بی‌قرار ناشی از کمبود آهن است با پزشک صحبت کنید و سعی نکنید سرخود مکمل مصرف کنید.

دیابت

دیابت می‌تواند به عروق خونی و اعصاب تأثیرگذار بر عضلات پا آسیب بزند و باعث ایجاد سندرم پاهای بی‌قرار شود. با کنترل صحیح دیابت بیمار می‌تواند به جلوگیری از ایجاد سندرم پاهای بی‌قرار یا بهبود آن کمک کند.

بارداری

بسیاری از زنان هنگام بارداری به سندرم پاهای بی‌قرار دچار می‌شوند که معمولاً یک ماه پس از زایمان مشکل برطرف می‌شود.

داروها

بعضی از داروها باعث ایجاد یا تشدید سندرم پاهای بی‌قرار می‌شوند:

  • داروهای مربوط به آلرژی
  • بسیاری از داروهای ضدافسردگی
  • آنتی‌هیستامین‌ها و قرص‌های خواب بدون نسخه
  • تقریباً تمام آنتاگونیست های گیرنده دوپامین فعال مرکزی ازجمله داروهای ضد تهوع

عوامل خطر


اکثر افراد سندرم پاهای بی‌قرار را بعد از سن ۴۵ سالگی می‌بینند. زنان تقریباً دو برابر مردان احتمال ابتلا به این اختلال را دارند. اگر فرد در خانواده‌اش دارای یک عضو مبتلابه سندرم پاهای بی‌قرار باشد احتمال بیشتری دارد که علائم آن قبل از ۴۵ سالگی در فرد ایجاد شود. بیش از نیمی از افرادی که مبتلابه سندرم پاهای بی‌قرار هستند، سابقه‌ی آن را در خانواده خود دارند و خطر در حدود ۳ تا ۶ برابر بیشتر است.

علائم


نشانه اولیه سندرم پاهای بی‌قرار احساس ناراحتی و ضعف در پاها است. این احساس با خواب‌رفتگی و بی‌حسی عضلات پا ناشی از مشکلات گردش خون متفاوت است. بیماران از کلماتی مانند خارش، سوزش و ضعف برای توصیف این حس استفاده می‌کنند. معمولاً این احساس با تمایل به حرکت پاها همراه است. این میل معمولاً هنگامی‌که بیمار دراز کشیده یا استراحت می‌کند شدیدتر می‌شود. علائم سندرم پاهای بی‌قرار معمولاً در شب و هنگام خواب بدتر می‌شود. یک مشکل ناشی از این سندرم سفت و انقباض و حرکت عضلات پا است تا جایی که این حرکات ممکن است از کنترل خارج شوند.

تشخیص


پزشک از بیمار درباره سابقه پزشکی و داروهای مصرفی‌اش سؤالاتی می‌پرسد. پزشک ممکن است از بیمار بخواهد برنامه خوابش را برای دو هفته بنویسد تا زمان خواب و مدت‌زمان آن مشخص شود. او همچنین تأثیر خواب بر روی زندگی روزمره بیمار را اندازه‌گیری می‌کند. اگر بیمار یا یکی از بستگانش دچار اختلال خواب بوده است حتماً باید به پزشک اطلاع دهد. پزشک ممکن است آزمایش خون شامل اندازه‌گیری آهن بدن را انجام دهد. در برخی موارد بررسی خواب نیز برای حصول اطمینان از عدم آپنه انسدادی خواب یا اختلالات دیگر خواب که ممکن است موجب اختلال خواب شود تجویز می‌شود. این بررسی‌ها مفید است اما برای تشخیص سندرم پاهای بی‌قرار لازم نیست.

درمان سندرم پای بی‌قرار


داروهای متعددی برای درمان سندرم پای بی‌قرار وجود دارد. بیمار ممکن است یک دارو یا ترکیبی از چند دارو را برای درمان سندرم پای بی‌قرار مصرف کند.

داروهای پارکینسون

این داروها یک ماده شیمیایی به نام دوپامین را در مغز بیمار جایگزین می‌کنند. بیمار مبتلابه سندرم پای بی‌قرار در معرض افزایش خطر بیماری پارکینسون نیست اما بااین‌حال داروهای مصرف‌شده برای درمان بیماری پارکینسون اغلب در درمان سندرم پای بی‌قرار نیز مفید هستند.

قرص‌های خواب‌آور

قرص‌های خواب‌آور ممکن است باعث خواب راحت بیمار شوند.

برخی داروهای ضد تشنج

داروهای مورداستفاده برای درمان صرع ممکن است به درمان سندرم پای بی‌قرار کمک کنند.

داروهای مسکن

اُپیوئیدها مانند کدئین یا اکسی کودن‌ها می‌توانند علائم سندرم پای بی‌قرار را کاهش دهند اگرچه خطر اعتیاد به این داروها وجود دارد.

درمان آهن

اگر آزمایش‌ها نشان دهند بیمار دارای کمبود آهن است پزشک به بیمار مصرف مکمل را توصیه می‌کند. آهن را بدون تجویز پزشک مصرف نکنید زیرا آهن بیش‌ازحد می‌تواند برای کبد مضر باشد. در برخی موارد بیمار ممکن است در طول زمان به داروها حساسیت نشان دهد. هنگامی‌که این اتفاق می‌افتد بیمار باید با پزشک صحبت کند تا در صورت امکان داروها را تغییر دهد.

تغییر سبک زندگی



تغییرات رفتاری برای کمک به درمان سندرم پای بی‌قرار عبارتند از:

ورزش

ورزش منظم مانند پیاده‌روی یا دوچرخه‌سواری ممکن است علائم سندرم پاهای بی‌قرار را از بین ببرد. توجه داشته باشید که ورزش بیش‌ازحد و خیلی شدید می‌تواند باعث افزایش علائم ضعف پا هنگام خواب شود.

روش‌های کاهش استرس

استرس می‌تواند سندرم پاهای بی‌قرار را تشدید کند. فعالیت‌های آرامش‌بخش مانند یوگا، مراقبه یا روش‌های دیگر می‌توانند علائم را کاهش دهند. این رویکرد به‌خصوص قبل از خواب مفید است.

ترک سیگار و نوشیدن کافئین کمتر

سیگار و نوشیدنی‌های کافئینی ممکن است علائم سندرم پاهای بی‌قرار را بدتر کند. با اجتناب از این مواد بیمار ممکن است بتواند به بهبود سندرم پاهای بی‌قرار کمک کند.

ماساژ پاها یا قرار دادن پاها در وان آب گرم

هردوی این کارها می‌توانند به آرامش دادن ماهیچه‌های بیمار کمک کنند و علائم سندرم پای بی‌قرار را کاهش دهند.

بهداشت خواب برای سندرم پاهای بی‌قرار

بهداشت خواب مهم است زیرا خستگی علائم سندرم پای بی‌قرار را شدیدتر می‌کند نکات مربوط به بهداشت خواب عبارتند از:

  • خواب در یک اتاق خنک و آرام
  • هر شب در زمان معین بخوابید و هرروز صبح سر ساعت بلند شوید.
  • کاهش میزان نور یک ساعت قبل از خواب

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *